Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın İzmir'e yönelik hazırladıkları 35 projenin bir kısmını açıklamasının ardından dün de Ulaştırma eski Bakanı Binali Yıldırım, projelerin tamamını tanıttı. Erdoğan'ın duyurduklarının dışında Yıldırım'ın dün ilk kez açıkladığı projeler içinde en çok, "Çeşme Deniz Otoyolu" ve Kurtuluş Savaşı'nın ilk ve son uçuşunu yapan ilk Türk havacılardan Vecihi Hürkuş'un ismini taşıyacak "İzmir'e 2. havalimanı" projeleri dikkat çekti. Çeşme Deniz Otoyolu projesinde Karaburun Yarımadası ile Urla arasındaki vadide 6.3 kilometre uzunluğunda "Karaburun Kanalı" adında bir kanal açılacak. Bu sayede süre 4.5-5 saatten 45 dakikaya inecek. Kuzeyde Çiğli yakınlarındaki Kaklıç bölgesinde yapılacak yeni havalimanı ise, 200 milyon liraya mal olacak.
Kaya Otel Convention Center'da düzenlenen "35 İzmir 35 Proje" tanıtım toplantısında konuşan Binali Yıldırım, kendisi için, 35 proje arasından en çılgınının daha önce Başbakan Erdoğan'ın açıkladığı ve kent trafiğine çözüm getirecek Konak Tüneli olduğunu söyledi. Tamamı ayakta alkışlanan projeleri 12 yılda bitireceklerini, ancak hepsine aynı anda başlamalarının mümkün olmadığını belirten Yıldırım, hem projenin 3.5-4 yıl süreceğini söyledi. Projelerin toplam maliyetinin 35 milyar dolar (56 milyar lira) olduğunu belirten Yıldırım, projelerin maliyetinin yaklaşık 25 milyar lirasının yap-işlet-devret modeliyle, kalan kısmının ise genel bütçeden karşılanacağını kaydetti. Yıldırım, "Bu projelerin inşaatı sırasında 165 bin İzmirli doğrudan iş sahibi olacak. Projeler bittikten sonra 125 bin ilave istihdam olacak. Projelerin İzmir ekonomisine yıllık katkısı 11.4 milyar lira olacak" dedi. Yıldırım, projelerle ilgili açıklamasının sonunda 35 projenin yer aldığı dergiyi göstererek, "Bu da projelere 'içi boş' diyenlere armağandır" dedi.
HEDEF 2023
Projeleri hazırlarken İzmir'in kanaat önderlerinin, bugüne kadar sorunlar için gösterdikleri gayretten yararlandıklarını belirten Yıldırım, "Biz düşünceleri somutlaştırıp fikirden hayalden projeye dönüştürmek ve bunu bir takvime bağlamak oldu. Partimizin hedefi 2023'tür. Ancak seçimlerin her dört yılda bir yapıldığını hatırlatmak isterim. Projelerin bir kısmı bir seçim dönemi içerisinde yapılacak. İkinci dönemde diğer kısmı, tamamı ise 12 yıllık bir zaman dilimi içerisinde gerçekleştirilecek" diye konuştu.
Projelerin hayata geçirilmesi durumunda İzmir'de kişi başı milli gelirin 12 bin dolardan 32 bin dolara yükselmesini, İzmir'in ihracatını 17 milyar dolardan 100 milyar dolara çıkmasını hedeflediklerini belirten Yıldırım, "2023'te İzmir'in Türkiye'nin ikinci şehri yapmayı, 230 kilometre otoyolu 2 bin kilometreye çıkarmayı, yüksek hızlı tren hattını sıfırdan 1000 kilometreye çıkarmayı, hava yolundaki yolcu sayısını 7.5 milyondan 40 milyon yolcu seviyesine getirmeyi, raylı sistem toplu taşıma sistemini 90 kilometreden 270 kilometreye yükseltmeyi, konteyner kapasitesini 1 milyon teu/yıl'dan 13 milyon teu/yıl'a çıkarmayı, yat bağlama kapasitesini 1965'ten 7 bin 765'e çıkarmayı, yıllık turist sayısını ise 1.1 milyondan 10 milyona çıkarmayı ve 43 bin 500 olan yatak sayısını ise 100 bine çıkarmayı amaçladık" şeklinde konuştu. AK Parti Hükümeti'nin 8.5 yıllık dönemde çok önemli işler yaptığını dile getiren Yıldırım, 2011 seçim beyannamesini de büyük ekonomi, güçlü toplum, sosyal devlet, yaşanabilir çevre ve şehirler ile lider ülke olmak üzere 5 ana gövde üzerine oturttuklarını söyledi.
EXPO MİLLİ DAVAMIZ
Toplantıda konuşan Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay ise, İzmir'in doğasıyla, kültürüyle emsalsiz bir doğa parçası olduğunu belirterek, şöyle konuştu:
"İzmir'i tarihte olduğu gibi dünya kenti yapmaya çalışıyoruz. İzmir'in önüne büyük vizyon koymaya çalıştık. İzmir'in potansiyeline İzmir insanının aşkına tutarlı çizgisine güvenerek de önüne 2020 EXPO hedefini koyduk. Bunu seçim tartışması haline getirmedik. İzmir'i aday yapmak ve EXPO'yu kazanmak milli davamız haline geldi." İzmir'in tanıtımıyla ilgili yaptıkları çalışmaları da anlatan Günay, Los Angeles Times gazetesindeki Efes Antik Kenti'nin ilanını gösterdi.
İŞTE İZMİR'İN 35 PROJESİ
1- İzmir-Çeşme Deniz Otoyolu
Proje doğrultusunda İzmir ile Çeşme arasındaki deniz ulaşımı 3 saat kısaltılacak. Karaburun Yarımadası ile Urla arasındaki vadide 6.3 kilometre uzunluğunda "Karaburun Kanalı" adında bir kanal açılacak. Bu sayede süre 4.5-5 saatten 1 saat 45 dakikaya inecek. Denizyolu 61.5 kilometre kısalacak. 1 milyar liraya mal olacak proje 50 ayda tamamlanacak. Projeyi "İzmir'in turizm, şehircilik, körfezin temizlenme projesi" olarak niteleyen Yıldırım, "Bu kanal sayesinde hem deniz yolu kısalacak hem de sirkülasyon sağlanacak. Biyoçeşitlilik de artacak" dedi.
2-İZKARAY
Daha önce Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın da açıkladığı proje kapsamında İnciraltı ile Bostanlı arasına 4.5 kilometresi köprü, 1.5 kilometresi batırma tüp tünelle birbirine bağlanacak. Proje 5 milyar liraya mal olacak ve 70 ay sürecek. Raylı sistemle geçiş 5 dakika, araçla 8 dakika olacak.
3-Konak Tüneli
Proje kapsamında Mürselpaşa Bulvarı'ndan girecek tünel kentin altından Mustafa Kemal Sahil Bulvarı'na bağlanacak. Tünel 2x2.5 kilometre uzunluğunda olacak. Proje ile kent içi trafiği yükü azalacak. Yıldırım'ın, "Bana göre en hayati proje budur" dediği Konak Tüneli, 150 milyon liraya mal olacak ve 36 ayda bitirilecek. Yıldırım, "Bu projeyle birlikte Üçkuyular, Yeşildere, Mürselpaşa arasında 2x 2.5 kilometrelik çift tünel yapıyoruz. Şehir içinden geçen transit yolu yeraltına alıyoruz. Bana göre bu proje vizyon projesidir, en önemli projedir" diye konuştu.
4-İzmir-İstanbul Yüksek Hızlı Tren
Bu hatta ise İzmir-Bursa arası 45 dakika sürecek. İzmir-İstanbul arasının ulaşımı ise 4 saat olacak. Bu hatta otoyol projesinin ardından hızlı tren projesinin de planlanması salonda memnuniyetle karşılandı. 3.5 milyar liraya mal olacak proje 0 ayda tamamlanacak. Proje süresince 4 bin, bittikten sonra 1000 kişi istihdam edilecek.
5-Vecihi Hürkuş Havalimanı
Kuzeyde ve güneyde İzmir'in büyüdüğü ve ikinci bir havalimanına ihtiyacı olduğu belirtildi. Bu nedenle Kuzeyde Çiğli yakınlarındaki Kaklıç bölgesinde yeni bir havalanı yapılacak. Planlamasının sürdüğü belirtildi. 200 milyon liraya mal olacak proje 24 ayda tamamlanacak. Proje süresince 500, bittikten sonra 150 kişi istihdam edilecek.
6-İzmir-İstanbul Otoyolu
İzmir-İstanbul Otoyolu 6 şantiye ile resmen başladı. Bunun dünyanın 3. büyük projesi olduğunu belirten Yıldırım, "Bu proje parasal büyüklüğü ile Avrupa'nın en büyük projesidir" dedi. 11 milyar liraya mal olacak proje 5.5 yılda tamamlanacak. Proje süresince 6 bin, sonrasında 3 bin 500 kişi istihdam edilecek.
7-İzmir-Ankara Otoyolu
535 kilometre uzunluğundaki bu proje İzmir-Ankara arasını 8 saatten 4 saate düşürecek. 6 milyar liraya mal olacak proje 5.5 yılda tamamlanacak. Proje süresince 5 bin, bittikten sonra 3 bin kişi istihdam edilecek.
8-İzmir-Antalya Otoyolu
İzmir-Antalya Otoyolu, Antalya'yı da 8 saatten 4 saat 15 dakikaya indirecek. Mevcut İzmir-Aydın Otoyolu, önce Denizli'ye ardından da Antalya'ya uzatılacak. İki turizm merkezi İzmir ve Antalya birbirine bağlanacak. Toplam 4.5 milyar liraya mal olacak proje, 60 ayda tamamlanacak.
9- Sabuncubeli Tüneli
Sabuncubeli geçidi, 4 kilometrelik tünelle dağların altından geçilecek. 2.8 kilometrelik kısmı çift tüp tünel toplam uzunluğu 4 kilometre olan proje, araçları rahatlatacak, kazaları bitirecek. Proje 150 milyon liraya mal olacak ve 36 ayda tamamlanacak.
10-Kuzey Otoyolu
Çiğli, Menemen, Foça ve Aliağa gibi yoğun yerleşimler üzerinden Çandarlı Limanı'na hızlı, güvenli ve konforlu şekilde ulaşımı amaçlayan proje 400 milyon liraya mal olacak ve 36 ayda tamamlanacak.
11-Kuzey Ege Çandarlı Limanı
Türkiye'nin bugüne kadar yapılmış en büyük limanı olacak. 12 milyon teu/yıl kapasitesine sahip liman, kamu-özel ortaklığıyla hayata geçirilecek. 1.4 milyar liraya mal olacak proje, 52 ayda tamamlanacak. Proje süresince 5 bin, sonrasında 15 bin kişi istihdam edilecek.
12-Kemalpaşa Lojistik Merkezi
Kemalpaşa Lojistik Merkezi 3 milyon metrekarelik bir alana kurulacak. Demiryolu bağlantısı bulunacak olan merkez limana yük aktarması yapabilecek. 173 bin metrekare kapalı alana sahip olacak merkez 300 milyon liraya mal olacak ve 4 yılda tamamlanacak. 5 bin kişi istihdam imkanı bulacak.
13-Kemalpaşa-Turgutlu ve Kiraz-Ödemiş Demiryolları
İzmir-Ödemiş arasındaki demiryolu proje kapsamında 25 kilometre eklenerek Kiraz'a kadar uzatılacak. Turgutlu-Kemalpaşa arasına da 27 kilometrelik bir hat kurulacak. 300 milyon liraya mal olacak proje 30 alda bitirilecek. 250 kişi istihdam edilecek.
14-Adnan Menderes Havalimanı İç Hatlar Terminali
Yeni ve modern bir iç hatlar terminali inşa edilecek. Yıldırım, iç hatlarla ilgili yenileme müjdesinin yanısıra Ağustos ayından itibaren İzmir'den Sofya ve Üsküp'e direk seferlerin başlayacağını açıkladı. 160 milyon liraya mal olacak proje, 24 ayda tamamlanacak. Proje süresince 1000, tamamlandıktan sonra 500 kişi istihdam edilecek.
15-İzmir-Ankara Yüksek Hızlı Tren Hattı
583 kilometre uzunluğundaki hattın projesi hazırlandı. Yıldırım, bu yıl hattın birinci etabının ihalesine çıkılacağını açıkladı. Proje tamamlandığında İzmir-Ankara arasının 13 saatten 3.5 saate, İzmir-Konya arasının ise 12 saatten 4 saate, İzmir- Eskişahir arasının ise 10 saatten 4 saate inecek. 3.5 milyar liraya mal olacak proje 48 ay sürecek. Proje süresince 4 bin, sonrasında 1000 kişi istihdam edilecek.
16-Bilişim ve Ar-Ge Şehri
İzmir bilişim ve Ar-Ge merkezi olacak. İzmir'e bilişimle ilgili çok ciddi yatırımlar yapılacak. Urla'daki Yüksek Teknoloji Enstitüsü (İYTE) merkez olacak. Buradaki 35 bin dönüm arazi içerisinde iş kompleksi, yaşam alanları ve tekno parklar, e-ticaret merkezleri yaratılacak. 250 milyon liraya mal olacak proje 36 ayda tamamlanacak.
17-E-ticaret üssü
Sanal alemde işyeri açacak küçük girişimci bir gün içerisinde sanal dükkanına kavuşacak. Girişimci ve kobilere sanal dükkan desteği verilecek. 50 milyon lira bedelli proje 24 ay sürecek.
18-Dijital Arşiv Kent
Devletin ve özel sektören milyarlarca sayfa olan arşivleri sanal ortama aktarılacak. İzmir ülkenin hafıza merkezi haline gelecek. 100 milyon liralık proje sayesinde ilk etapta 5 bin sonrasında 15 bin gence istihdam sağlanacak.
19-Bilişim Destekli Yaşam
Yaşlıların da bilişimden faydalanmasını hedefleyen proje kapsamında müstakil yaşam sistemleri, akıllı ev teknolojileri, tele-sağlık hizmetleri gibi uygulamalar hayata geçirilecek. Proje 40 milyon liraya mal olurken 18 ayda tamamlanacak.
20-Engelsiz Yaşam
Görme engelli vatandaşlara Braille alfabisine sahip özel cihazlar dağıtılacak. Bu cihazlar sayesinde engellilerin yaşamı kolaylaşacak. Proje 20 milyon liraya mal olacak ve 9 ayda tamamlanacak.
21-Şehir Yenileme
Toplam 1 milyon konutundan 200 bin adeti standartlara uygun olmayan İzmir'de kent yenileme projesi mecburidir. Yaklaşık 10 milyar liraya mal olacak ve 10 yıl sürecek projede merkezi hükümet ve belediyeler birlikte çalışacak. Yıldırım, "Önce yapacağız, sonra yıkacağız. Vatandaşımızı mağdur etmeyeceğiz. Bu insana verdiğimiz değeri gösteriyor. Biz bu projeyi yüksek sesle konuşmaya başlayınca belediye de bu konuda adım atacağını ifade etti ve şehir yenileme için projelerini açıkladılar. Bu güzel bir gelişme. Burada yerel yönetimlerle uyum içinde çalışmak projenin başarısı için olmazsa olmaz şartımızdır. İnşa ediyecek 500 bin konuttan 5-10 bin adetini de genç evlilere dayalı döşeli olarak uzun vade imkanlı şekilde dağıtacağız. Bu proje ile İzmir'i süper lige çıkaracağız" dedi.
22- Tıpkent
Proje kapsamında İzmir'e toplam 3 bin yataklı iki dev şehir hastenesi kazandırılacak. "Kampus" olarak da adlandırılabilecek projeler doğrultusunda Bayraklı'ya 1600 yataklı, Tepecik'e 1400 yataklı iki hastane kurulacak. Toplam 900 milyon lira harcanacak.
23-Öğrenci Yaşam Merkezi
Dokuz Eylül, Ege üniversiteleri ile Yüksek Teknoloji Enstitüsü'ne yakın noktalarda toplam 10 bin kapasiteli yeni kız ve erkek öğrenci yurtları inşa edilecek. Bu yurtlar sosyal bakımdan da özelliklere sahip olması nedeniyle yaşam merkezleri haline gelecek. Toplam 25 milyon lira harcanacak.
24-Olimpik Stadyumlar
Proje kapsamında Atatürk Stadyumu yenilenecek ve Örnekköy'de yeni bir stadyum inşa edilecek. Kulüplere yeni stadlar yapılacak. Kulüplerin mevcut kullandıkları stad alanları da değerlendirilerek kulüplere ilave mali kaynak temin edilmesi sağlanacak. Toplam 250 milyon lira harcanacak.
25-Körfez Dönüşüm Projesi
Dereler ve akarsuların getirdiği çamur ve rusubat nedeniyle dolan İzmir Körfezi'nde tarama ve derinleştirme yapılmasını amaçlayan proje, 60 ay sürecek. Projeye 500 milyon lira harcanacağı tahmin ediliyor. Yıldırım, projenin hayati önem taşıdığını, bu sayede yüksek tonajlı gemilerin İzmir Limanı'na yanaşabileceğini belirtti.
26-Yat Limanları
İzmir'in yat limanı sayısı 6'dan 23'e, yat bağlama kapasitesi ise 1965'ten 7 bin 765'e çıkarılacak. Dikili, Çandarlı, Aliağa, Yeni Foça, Karşıyaka, Konak Pier, İnciraltı, Urla-Çeşmealtı, Mordoğan, Karaburun, Dalyanköy, Çeşme-Dalyan, Ilıca, Şifne, Seferihisar-Ürkmez, Karşıyaka ve Bayraklı'ya yat limanları yapılacak. 250 milyon lira harcanacak proje 8 yıl sürecek.
27-Kruvaziyer Limanı
İzmir Limanı'nın yan kısmına aynı anda 4 kruvaziyer gemisinin yanaşabileceği Kruvaziyer Limanı yapılacak. 200 milyon liraya mal olacak ve 30 ay sürecek proje kapsamında İzmir'e yılda kruvaziyerle 2 milyon turistin gelmesi amaçlanıyor.
28-Efes Antik Limanı
"Bin yıl sonra tarih tekerrür ediyor, Efes denizle buluşuyor" sloganını taşıyan proje kapsamında tarihi dokuya zarar vermeden sahilden yaklaşık 7 kilometrelik boru hattı ile tayınacak su sayesinde liman hayat bulacak. Doğal su yolu açılarak da denize ulaşım sağlanacak. Proje 60 milyon liraya mal olacak ve 18 ayda tamamlanacak.
29-Dijital Tarih Kütüphanesi
Bergama'da kurulacak Dijtal Tarih Kütüphanesi'nde Ege'nin ve İzmir'in medeniyetleri barındırılacak. Görsel zenginliğe sahip kütüphane bir müze niteliğinde olacak. Proje 50 milyon liraya mal olacak ve 36 ayda tamamlanacak.
30-Agora ve Kent Merkezi Yenileme
Agora Ören Yeri'nin arkeoloji parkı haline getirileceği proje kapsamında Kadifekale'de sur restorasyonları bitirilerek çevre düzenlemesi yapılacak. Ege Medeniyetleri Müzesi de inşa edilerek, Agora ile Kadifekale arası tarihi bir hat haline getirilecek. Proje özellikle krivaziyerle gelen turistleri hedefleyecek. 150 milyon lira harcanacak proje 36 ayda bitecek.
31-İzmir EXPO 2020 projeleri
Proje kapsamında İzmir'in termal-turizm ve sağlık merkezi haline getirilmesi amaçlanıyor. Fuar alanı içine hafif raylı sistemler kurulacak. Fuara özel elektrikli araçlar konulacak. Anadolu Medeniyetleri temalı pavyonlar hayata geçirilecek.
32-Egeray
Aliağa ile Cumaovası arasında hizmet veren proje, Aliağa'dan Bergama'ya, Menemen'den Manisa'ya ve Cumaovası'ndan önce Torbalı, ardından da Selçuk'a uzatılacak. Toplam 1.5 milyar lira harcanacak proje, 50 ayda bitirilecek.
33- İzmir Metrosu
Proje kapsamında 11.6 kilometrelik metro hattı, 70.8 kilometreye çıkarılacak. Evka 3-Bornova Merkez, Halkapınar-Otogar, Fahrettin Altay-Narlıdere, Üçyol-Buca Dokuz Eylül Üniversitesi, Narlıdere-Urla Yüksek Teknoloji Enstitüsü, yeni hatlar olarak inşa edilecek. 4 milyor lira harcanacak proje kademeli olarak 10 yılda bitirilecek.
34-Balıkçı Barınakları
İzmir'in balık hali deniz kenarına alınacak ve bir su ürünleri borsası kurulacak. Aliağa, Dikili, Çeşme ve Güzelbahçe'ye yeni balıkçı barınakları kurulacak. Kapasite 4 bin 200 tekne bağlama kapesitesine çıkarılacak. 50 milyon liraya mal olacak projeler 24 ayda tamamlanacak.
35-Tarım ve Hayvancılık Sanayi İşletmeleri
Küçük Menderes ve Gediz havzalarına kurulacak ihracat odaklı tarım ve sanayi alt yapıları, kuzeyde Bergama, Kınık, güneyde Ödemiş, Tire, Torbalı, Bayındır, Beydağ bölgelerine tesisler kurulacak. Tarımdan elde edilen ürenlerde katma değer artışı sağlanacak. 700 milyon lira maliyeti olan proje 10 yılda tamamlanacak.
Kaynak: Yeni Asır - 03.10.2011
